Tekrarlayan Yaşam Döngüleri
Hayatımızda bazı durumların, ilişkilerin ya da duyguların tekrar tekrar karşımıza çıktığını fark edebiliriz. Benzer ilişki problemleri yaşamak, aynı duygusal hayal kırıklıklarına sürüklenmek ya da farklı kişilerle benzer sonuçlara ulaşmak bu döngülere örnek olabilir. Bu tekrarlar çoğu zaman “neden hep aynı şeyleri yaşıyorum?” sorusunu beraberinde getirir. Şema terapide tekrarlayan yaşam döngüleri, erken dönem yaşantılarla şekillenen şemalar […]
İlişki Problemleri
İlişkilerde zaman zaman iletişim sorunları, beklenti farklılıkları ya da güvensizlikler ortaya çıkabilir. Bu durumlar çözülmediğinde ilişkiden alınan tatmin azalır ve duygusal uzaklaşma yaşanabilir. İlişki problemleri; tartışmalar, iletişimsizlik, kıskançlık, güven sorunları ya da karar verememe gibi farklı şekillerde kendini gösterir. Şema terapide bu problemlerin altında yatan şemalar ve bağlanma biçimleriyle çalışılır.
Somatizasyon
Somatizasyon, tıbbi olarak açıklanamayan ama kişide yoğun yaşanan bedensel şikâyetleri ifade eder. Baş ağrısı, mide sorunları, yorgunluk ve çeşitli ağrılar sık görülen örneklerdir. Çoğu zaman stres, bastırılmış duygular ya da çözümlenmemiş çatışmalar bedende semptom olarak kendini gösterir. Bu durum hem yaşam kalitesini hem de ilişkileri olumsuz etkiler. Şema terapide amaç, bedende görülen şikâyetlerin ardındaki duygusal […]
Yeme Bozuklukları
Yeme bozuklukları, yalnızca beslenme alışkanlıklarıyla ilgili değildir; duygular, beden algısı ve özdeğerle doğrudan ilişkilidir. Başlıca yeme bozuklukları: Şema terapide yemek üzerinden ifade bulan duygusal ihtiyaçlar çalışılır. Kişinin kendini değerli hissetmesi ve duygularını sağlıklı ifade etmesi hedeflenir.
Kişilik Bozuklukları
Kişilik bozuklukları, bireyin düşünme, hissetme ve ilişki kurma biçimlerinin katı, esnek olmayan ve yaşamı zorlaştıran şekilde işlediği durumları ifade eder. DSM-5’e göre kişilik bozuklukları: Şema terapide amaç; kişinin erken dönem ihtiyaç karşılanmamışlıklarını fark etmesi ve daha sağlıklı, esnek davranış biçimleri geliştirmesidir.
Depresyon
Depresyon, sadece “moral bozukluğu” değildir. Günlük hayatın keyifsizleşmesi, umutsuzluk, yetersizlik düşünceleri ve isteksizlik en sık görülen belirtilerdir. Belirtiler: Sürekli mutsuzluk hali, enerjide azalma, uyku ve iştah değişiklikleri, dikkat toplamada güçlük, değersizlik düşünceleri ve bazı durumlarda ölüm ya da intihar düşünceleri. Bu belirtiler en az iki hafta yoğun şekilde sürdüğünde depresyondan söz edilebilir. Şema terapide depresyonla […]
Anksiyete Bozuklukları
Kaygı aslında hayatın doğal bir parçasıdır. Ancak kaygı yoğunlaştığında ve yaşamı kısıtladığında “anksiyete bozuklukları”ndan söz ederiz. Başlıca anksiyete bozuklukları: Şema terapide kaygının kökenindeki “güvensizlik”, “yetersizlik” ya da “kontrolü kaybetme” gibi inançlar ele alınır. Böylece kişi daha güvenli adımlar atmayı öğrenir.
Öfke Kontrolü
Öfke, hepimizin zaman zaman yaşadığı doğal bir duygudur. Haksızlığa uğradığımızda, ihtiyaçlarımız karşılanmadığında ya da sınırlarımız ihlal edildiğinde öfke hissederiz. Sağlıklı yaşandığında öfke; kendimizi ifade etmemizi ve sınırlarımızı korumamızı sağlar. Ancak yoğun, kontrolsüz ya da ilişkileri zedeleyecek şekilde yaşandığında hayatımızı zorlaştırır. Şema terapide öfkeyle çalışırken, bu duygunun altında yatan kırılganlıkları ve erken dönemden gelen inançları keşfederiz. […]